Tàu con thoi Endeavour: Di sản kiến tạo Trạm vũ trụ Quốc tế từ những mảnh ghép dự phòng

Tàu con thoi Endeavour (định danh OV-105) là mảnh ghép cuối cùng và đặc biệt nhất trong phi đội tàu con thoi của NASA. Tại không gian triển lãm, mô hình tĩnh của Endeavour được đặt trên bệ đỡ với khoang hàng hóa (payload bay) mở rộng, cho phép người tham quan quan sát hệ thống cánh tay robot Canadarm và các khối module mô phỏng.

Tàu con thoi Endeavour di chuyển trong không gian. Ảnh: NASA.

Lịch sử của Endeavour bắt đầu từ một bi kịch: nó được Quốc hội Mỹ phê duyệt chế tạo vào năm 1987 để thay thế cho tàu Challenger sau thảm họa năm 1986. Điểm đặc biệt là Endeavour được lắp ráp chủ yếu từ các bộ phận cấu trúc dự phòng của tàu Discovery và Atlantis nhằm tiết kiệm chi phí. Dù vậy, nó lại sở hữu những công nghệ tiên tiến nhất thời bấy giờ. Trong suốt 25 sứ mệnh kéo dài 19 năm (từ 1992 đến 2011), Endeavour đã hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ sửa chữa Kính viễn vọng Không gian Hubble và vận chuyển vô số module cốt lõi để xây dựng Trạm Vũ trụ Quốc tế (ISS).

Sứ mệnh sửa Kính viễn vọng không gian Hubble đầu tiên trong lịch sử. Ảnh: NASA.

Bề mặt của mô hình trưng bày thể hiện rõ hệ thống bảo vệ nhiệt với hàng ngàn viên gạch cách nhiệt màu đen ở phần bụng và các tấm chăn nhiệt màu trắng ở phần lưng. Cấu trúc cánh delta rộng và cụm ba động cơ chính (SSME) phía đuôi cũng được phục dựng chính xác, giúp khách tham quan hình dung được cách một cỗ máy nặng hàng chục tấn có thể hạ cánh như một chiếc tàu lượn khổng lồ không cần động cơ đẩy.